ارزیابی و معرفی جمعیت‌های امیدبخش گون‌های علوفه‌ای به‌منظور احیاء و اصلاح مراتع

شهرکرد/ الهام فخیمی، استادیار پژوهش بخش تحقیقات منابع طبیعی چهارمحال و بختیاری، از شناسایی جمعیت‌های امیدبخش گون‌های علوفه‌ای برای احیا و اصلاح مراتع استان خبر داد. به گفته او، این پژوهش با هدف انتخاب جمعیت‌های برتر سه گونه گون A. cyclophyllon، A. effusus و A. kirrindicus در ایستگاه تحقیقاتی چهار تخته شهرکرد انجام شده است.

فخیمی اعلام کرد که بذر جمعیت‌های مختلف این گونه‌ها در قالب طرح بلوک کامل تصادفی کاشته و عملکرد آن‌ها از نظر استقرار، تولید علوفه، تولید بذر و کیفیت علوفه ارزیابی شده است.

او توضیح داد: «نتایج ما نشان می‌دهد جمعیت A. kirrindicus زوردگان بالاترین عملکرد را داشته و با ارتفاع بوته 70.5 سانتی‌متر، قطر تاج 122 سانتی‌متر، وزن خشک 2360 کیلوگرم و تولید بذر 888 کیلوگرم در هکتار، یکی از امیدبخش‌ترین جمعیت‌ها برای احیای مراتع استان است.»

به گفته این پژوهشگر، بررسی کیفیت علوفه نیز نشان داده که با پیشرفت مراحل فنولوژی، پروتئین خام همه گونه‌ها افزایش یافته و در مقابل میزان NDF، ADF و لیگنین کاهش می‌یابد. او افزود: «بیشترین پروتئین خام، معادل 13.81 درصد، مربوط به جمعیت A. effusus دره شهدا است و برخی جمعیت‌ها مانند A. cyclophyllon حنا و A. kirrindicus زوردگان کمترین مقادیر NDF، ADF و لیگنین را نشان داده‌اند که برای علوفه‌ دهی مطلوب بسیار ارزشمند است.»

فخیمی تأکید کرد گونه‌های مطالعه‌شده از گون‌های مرغوب مراتع هستند و نقش مهمی در تثبیت ازت خاک و تولید علوفه ایفا می‌کنند. او بیان کرد: «با توجه به سازگاری این گونه‌ها و توان تولید علوفه و بذر مناسب، جمعیت‌های برتر به‌ویژه A. kirrindicus زوردگان و شیرمرد می‌توانند برای احیای مراتع تخریب‌شده و تبدیل دیم‌زارهای کم‌بازده به کشت علوفه‌ای دیم مورد استفاده قرار گیرند.»

این پژوهشگر افزود: «اگرچه گون‌ها در مراتع عملکرد قابل‌قبولی دارند، اما در کشت زراعی و برای دستیابی به بیشترین پتانسیل تولید، آبیاری تکمیلی در سال‌های کم‌بارش و به‌ویژه در فصل بهار ضروری است.»

او در پایان بر اهمیت مدیریت صحیح چرا برای حفاظت و تقویت این گونه‌های ارزشمند تأکید کرد.