فصل تخصصی «انتقال و سرنوشت ریزپلاستیکها در اکوسیستمهای آبی» با نویسندگی نخست نیما شیری، عضو هیأت علمی پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان، در کتاب مرجع Plastic Pollution in Aquatic Systems: Challenges, Strategies, and Innovative Solutions for a Circular Economy منتشرشده توسط انتشارات بینالمللی الزویر منتشر شد؛ اثری که از تازهترین منابع علمی جهان در حوزه آلودگی پلاستیکی محیطهای آبی به شمار میرود.
به گزارش روابط عمومی پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان، این کتاب در ژوئن ۲۰۲۶ با مشارکت پژوهشگران برجسته از کشورهای مختلف منتشر شده و فصل Transport and Fate of Microplastics in Aquatic Ecosystems در صفحات ۳۵ تا ۵۴ آن به بررسی فرآیندهای انتقال و سرنوشت ریزپلاستیکها در محیطهای آبی اختصاص دارد.
نیما شیری به عنوان نویسنده نخست و نویسنده مسئول، مسئولیت طراحی چارچوب علمی، تحلیل سازوکارهای انتقال و سرنوشت ریزپلاستیکها، یکپارچهسازی یافتههای پژوهشی و نگارش این فصل را بر عهده داشته است.
در این پژوهش، فرآیندهای فیزیکی، شیمیایی و زیستی مؤثر بر جابهجایی ریزپلاستیکها در اکوسیستمهای آبی بررسی شده و موضوعاتی همچون انتقال ذرات توسط جریانهای آبی، تشکیل بیوفیلم و نقش آن در تجمع ریزپلاستیکها، ورود این ذرات به زنجیره غذایی و پیامدهای زیستمحیطی آنها با استفاده از جدیدترین یافتههای علمی تحلیل شده است.
این دستاورد علمی حاصل همکاری مشترک پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان، پژوهشکده آبزیپروری جنوب کشور و دانشگاه مسینا ایتالیا است. مهرناز شیرمحمدی از پژوهشکده آبزیپروری جنوب کشور و پروفسور کاترینا فاجّو، استاد دانشگاه مسینا ایتالیا و از صاحبنظران حوزه سمشناسی آبزیان، از همکاران علمی این پژوهش به شمار میروند.
بر اساس یافتههای این فصل، شناسایی کانونهای تجمع ریزپلاستیکها، ارزیابی مخاطرات زیستمحیطی و ارائه راهکارهای علمی برای مدیریت آلودگی و حفاظت از اکوسیستمهای حساس خلیج فارس و دریای عمان از اهمیت ویژهای برخوردار است؛ موضوعی که میتواند در برنامهریزیهای پژوهشی، مدیریتی و سیاستگذاریهای مرتبط با حفاظت از محیطزیست دریایی مورد استفاده قرار گیرد.
انتشار این فصل در یکی از معتبرترین کتابهای مرجع انتشارات الزویر، بیانگر ظرفیت علمی پژوهشگران پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان در تولید دانش روز، توسعه همکاریهای علمی بینالمللی و ارائه راهکارهای علمی برای حفاظت از زیستبومهای دریایی کشور است.