گزارشی از عملکرد، چالش‌ها و برنامه‌های راهبردی بخش باغبانی کشور؛
گام‌های مؤثر مؤسسه تحقیقات باغبانی در خوداتکایی بذر و ارتقای بهره‌وری تولیدات باغی
گزارشی از عملکرد، چالش‌ها و برنامه‌های راهبردی بخش باغبانی کشور؛
به گزارش روابط عمومی موسسه تحقیقات علوم باغبانی، گام‌های مؤثر مؤسسه تحقیقات باغبانی در خوداتکایی بذر و ارتقای بهره‌وری تولیدات باغی
از تدوین الگوی کشت باغبانی و سند ملی گلخانه‌ها تا واگذاری لاین‌های پیشرفته به بخش خصوصی
مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی با تمرکز بر چهارچوب تکالیف برنامه هفتم توسعه، دستاوردهای مهمی در زمینه تولید بذرهای هیبرید، تدوین و نظارت بر الگوی کشت باغبانی، تدوین سند ملی گلخانه‌ها، سالم‌سازی ارقام گیاهی و افزایش بهره‌وری مصرف آب به ثبت رسانده و برنامه‌های خود را با رویکرد واگذاری لاین‌های پیشرفته به بخش خصوصی شتاب بخشیده است.
هشتمین جلسه کمیسیون و نشست تخصصی بررسی برنامه‌ها و دستاوردهای مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی با حضور مدیران، اعضا و مسئولان ارشد برگزار شد و در آن گزارشی جامع از روند فعالیت‌ها، طرح‌های پژوهشی و دستاوردهای دو سال 1403 و1404 این مؤسسه ارائه گردید.
در این نشست، با اشاره به سابقه تأسیس مؤسسه از سال ۱۳۹۵ و تجمیع مؤسسات و بخش‌های تک‌محصولی پیشین، بر نقش کلیدی شورای سیاست‌گذاری و پژوهشکده‌های وابسته تأکید شد. بر اساس گزارش ارائه‌شده، تکالیف مرتبط با مؤسسه در قالب برنامه هفتم توسعه شامل محورهایی نظیر تولید بذر بزرگ هیبرید، توسعه گلخانه‌ها، توسعه کشت زیتون، الگوی کشت محصولات کشاورزی و ارتقای بهره‌وری و صرفه‌جویی سالیانه در مصرف آب است.
تدوین الگوی کشت و رفع خلأهای قانونی
یکی از اقدامات شاخص مؤسسه، تدوین و ابلاغ «الگوی کشت باغبانی» به استان‌ها بوده است که نظارت فنی آن با مشارکت ده‌ها تن از محققان و اعضای هیئت علمی در سراسر کشور دنبال می‌شود. همچنین تدوین لایحه «نظام جامع باغبانی» با سابقه بیش از دو سال کار تخصصی، به عنوان راهکاری اساسی برای پر کردن خلأهای قانونی و ساماندهی سرمایه‌گذاری‌ها و مجوزهای بخش باغبانی در دستور کار قرار گرفته است.
پیشرفت در تولید بذرهای هیبرید و ارقام جدید
در حوزه تولید بذرهای هیبرید (از جمله صیفی‌جات گلخانه‌ای مانند خیار، فلفل و گوجه‌فرنگی)، همکاری با بخش خصوصی از سال ۱۳۹۸ آغاز شده و هم‌اکنون علاوه بر ارقام هیبرید و لاین‌های پیشرفته، سیاست مؤسسه بر واگذاری لاین‌ها به بخش خصوصی متمرکز شده تا مسیر تجاری‌سازی و ثبت ارقام تسهیل شود. تاکنون بیش از ۳۰ رقم جدید توسط مؤسسه معرفی شده که نقش بسزایی در افزایش بهره‌وری آب و کاهش مصرف آن داشته‌اند.
دستاوردهای نوین در کشت بافت، سالم‌سازی و فرآورده‌های باغی
• خرما و پاجوش: دستیابی به روش‌های نوین تن‌جوش و کشت بافت برای حل مشکل تولید پاجوش و کاهش ناهماهنگی‌های سوماتوکلونال.
• زیتون و سیب: توسعه روش‌های سرشاخه کاری زیتون و معرفی ارقام زودرس و فوق‌زودرس سیب جهت مدیریت بهینه زمان برداشت.
• سالم‌سازی و گل و گیاهان زینتی: سالم‌سازی ده‌ها رقم و ژنوتیپ معتدل و گرمسیری (از جمله موز، پایاپا و گیاهان زینتی مقاوم به خشکی) و تولید هسته‌های اولیه بذر و نهال.
• همکاری‌های بین‌المللی با فائو: به سرانجام رساندن طرح TCB با سازمان فائو، ایجاد باغ‌های الگویی و انتشار ۲۷ دستورالعمل فنی به نام ایران و مؤسسه پژوهشکده پسته در وب‌سایت فائو در حوزه‌های مرتبط با پسته، باقی‌مانده سموم و آفلاتوکسین.
در پایان این نشست، بر تداوم رویکرد پژوهش‌های مسئله‌محور، سفارشی و کاربردی با همکاری بخش خصوصی و دستگاه‌های اجرایی برای رفع چالش‌های زنجیره ارزش باغبانی کشور تأکید شد.
