حضور عضو هیات علمی مؤسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور در هفدهمین اجلاس جهانی کنوانسیون تنوع زیستی (CBD COP 17) در ارمنستان

این اجلاس با حضور نمایندگان کشورهای عضو، سازمان‌ها و نهادهای بین‌المللی، مراجع تخصصی و کارشناسان ارشد حوزه تنوع زیستی جهان برگزار گردید. هیئت اعزامی جمهوری اسلامی ایران با هدف پیگیری و صیانت از منافع ملی در زمینه حفاظت و بهره‌برداری پایدار از تنوع زیستی، ایمنی زیستی، انتقال فناوری، تأمین منابع مالی و تسهیم عادلانه منافع حاصل از استفاده از منابع ژنتیکی، مشارکت فعالی در این رویداد داشت.

ترکیب هیات ایرانی شامل مراجع تخصصی و ملی کنوانسیون، مدیران اجرایی و استانی سازمان حفاظت محیط زیست، نمایندگانی از وزارتخانه‌های جهاد کشاورزی و امور خارجه، سازمان برنامه و بودجه کشور، سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور و اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها و متخصصان حوزه تنوع زیستی بود که در نشست‌های رسمی، کارگروه‌های تخصصی بررسی بیش از ۵۰ سند و رویدادهای جانبی اجلاس، به تبیین دیدگاه‌ها و دفاع از مواضع ملی پرداختند.

از مهم‌ترین موضوعات و محورهای مورد بررسی در این اجلاس می‌توان به تغییر اقلیم و تنوع زیستی، تنوع زیستی و کشاورزی، گونه‌های بیگانه مهاجم (IAS)، ارتباطات و آموزش، جنسیت و تنوع زیستی، مناطق حفاظت‌شده، سازوکارهای تأمین منابع مالی، نقش مردمان بومی و جوامع محلی (IPLCs)، ارزیابی جهانی پیشرفت اجرای کنوانسیون، اطلاعات توالی دیجیتال (DSI)، تنوع زیستی دریایی و ساحلی، مدیریت پایدار حیات وحش و ظرفیت‌سازی برای حفاظت و احیای زیست‌بوم‌ها اشاره کرد.

همچنین، اسناد مرتبط با دو پروتکل الحاقی کنوانسیون، یعنی «پروتکل کارتاهنا» درباره ایمنی زیستی و «پروتکل ناگویا» درباره دسترسی به منابع ژنتیکی و تسهیم منافع، و الزامات کنوانسیون حقوق دریاها (UNCLOS) در خصوص حفاظت و استفاده پایدار از تنوع زیستی در مناطق فراتر از صلاحیت ملی (BBNJ) از دیگر بخش‌های مهم مذاکرات بود که نمایندگان کشورمان در آن نقش‌آفرینی کردند.

بخش قابل‌توجهی از دستورکار اجلاس به بررسی و پیشبرد اسناد مرتبط با اجرای «چارچوب جهانی تنوع زیستی کونمینگ – مونترال» (مصوب COP15) اختصاص داشت. در اجلاس COP17، مذاکرات فشرده‌ای با مشارکت مقامات ارشد دولتی از جمله وزرا و معاونان محیط زیست کشورها برای دستیابی به توافق نهایی بر سر اسناد باقی‌مانده از اجلاس‌های قبلی انجام و تصمیمات مهمی اتخاذ شد.

با توجه به اهمیت راهبردی منابع و زیستگاه‌های دریایی و ساحلی کشور، نماینده مؤسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور تمرکز ویژه‌ای بر مشارکت تخصصی در مذاکرات تنوع زیستی دریایی و ساحلی داشت. پیگیری موضوعات مرتبط با حفاظت و بهره‌برداری پایدار از منابع شیلاتی، شناسایی و صیانت از زیستگاه‌های حساس، تقویت همکاری‌های علمی و منطقه‌ای، و ضرورت تدوین دستورالعمل استناد و یکپارچه‌سازی منطقه‌ای – جهانی جهت پایش زیستگاه‌های حساس با تأکید بر وضعیت گونه‌های بوم‌زاد، شاخص و در معرض تهدید، از اهم محورهای دنبال‌شده توسط نماینده مؤسسه بود. در این چارچوب، بر ضرورت اتکا به ارزیابی‌های علمی و تخصصی تأکید شد.

علاوه بر نشست‌های رسمی، روزانه بیش از ۲۵ رویداد جانبی در بخش آبی اجلاس (Blue Zone) از سوی نهادهای معتبر بین‌المللی نظیر اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت (IUCN)، کنوانسیون CITES، صندوق جهانی طبیعت (WWF)، صندوق جهانی محیط زیست (GEF)، یونسکو (UNESCO) و فائو (FAO) برگزار شد که فرصتی مغتنم برای تبادل دانش، معرفی دستاوردهای علمی جمهوری اسلامی ایران و توسعه تعاملات بین‌المللی فراهم ساخت.