معاون وزیر جهاد کشاورزی و رئیس سازمان تات در بازدید رئیس سازمان حراست وزارت جهاد کشاورزی از مرکز پایش تولید محصولات کشاورزی سازمان تات تشریح کرد؛
مرکز پایش تولیدمحصولات کشاورزی ؛ زیرساخت هوشمند حکمرانی داده و پیشبینی تولید محصولات کشاورزی
به گزارش روابط عمومی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، دکتر غلامرضا گلمحمدی، معاون وزیر جهاد کشاورزی و رئیس سازمان تات، در جریان بازدید رئیس سازمان حراست وزارت جهاد کشاورزی از مرکز پایش تولیدمحصولات کشاورزی، با اشاره به اهمیت داده و اطلاعات در مدیریت بخش کشاورزی اظهار کرد: امروزه داده یکی از مهمترین زیرساختهای تصمیمگیری و حکمرانی در حوزههای مختلف است و بخش کشاورزی نیز برای برنامهریزی دقیق، نظارت مؤثر و مدیریت تولید به اطلاعات یکپارچه و قابل اتکا نیاز دارد.
وی با اشاره به سابقه ایجاد زیرساخت مرکز داده سازمان تات از سالهای ۱۳۹۶ و ۱۳۹۷ افزود: این مرکز داده با ظرفیت پیشبینیشده ۱۲ پتابایت توسعه یافته که در حال حاضر حدود یک پتابایت آن مورد بهرهبرداری قرار گرفته است. فراهمسازی چنین زیرساختی امکان ذخیرهسازی، تجمیع و پردازش حجم گستردهای از اطلاعات را برای استفاده در برنامهریزیهای بخش کشاورزی فراهم میکند.
گلمحمدی با اشاره به مأموریت سازمان تات در زمینه تدوین و نظارت بر اجرای الگوی کشت تصریح کرد: با توجه به تکالیف قانونی و مسئولیتهای محولشده به سازمان در این حوزه، از سال ۱۴۰۱ فرآیند طراحی و توسعه سامانه الگوی کشت آغاز شد. در ادامه، ضرورت ایجاد مرکزی برای یکپارچهسازی اطلاعات و تبدیل دادههای پراکنده به یک مرجع معتبر برای تحلیل، برنامهریزی و نظارت هوشمند مورد توجه قرار گرفت.
رئیس سازمان تات با تبیین تفاوت وظایف مرکز پایش با سایر ساختارهای رصد و پایش گفت: در حالی که برخی سامانهها بر رصد وضعیت و پیگیری اقدامات اجرایی تمرکز دارند، مرکز پایش الگوی محصولات کشاورزی وظیفه تحلیل دادهها، پشتیبانی از تصمیمگیریهای مدیریتی و برنامهریزی را بر عهده دارد و میتواند به مرجع معتبر اطلاعاتی برای مدیریت بخش کشاورزی تبدیل شود.
وی با معرفی سامانههای مستقر در این مرکز ادامه داد: در حال حاضر چهار سامانه اصلی شامل سامانه الگوی کشت، سامانه «مزرعه من»، سامانه سنجش از دور مبتنی بر تصاویر ماهوارهای و سامانه هواشناسی مجازی در این مجموعه مستقر شدهاند که بخشی از آنها با ظرفیتهای داخلی سازمان و بخشی با همکاری دانشگاهیان طراحی و توسعه یافتهاند. پایش ماهوارهای؛ گامی برای پیشبینی تولید پیش از برداشت معاون وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به قابلیتهای سامانه سنجش از دور اظهار کرد: استفاده از تصاویر ماهوارهای با قدرت تفکیک مکانی حدود یک متر و تطبیق اطلاعات استخراجشده با دادههای حاصل از صحتسنجی میدانی، امکان شناسایی دقیقتر محصولات و برآورد سطح زیرکشت را فراهم میکند.
وی افزود: این قابلیت بهویژه در مورد محصولات راهبردی و محصولاتی که نوسانات تولید آنها بر بازار تأثیرگذار است، اهمیت دارد؛ زیرا با شناسایی سطح زیرکشت و برآورد میزان تولید پیش از برداشت، میتوان برای مدیریت بازار، تأمین ذخایر و برنامهریزی واردات یا صادرات تصمیمات بهموقعتری اتخاذ کرد. گلمحمدی با اشاره به ضرورت توسعه این ظرفیت در محصولات اساسی کشور گفت: برنامهریزی شده است طی دو تا سه سال آینده، با تکمیل و توسعه سامانههای پایش، اطلاعات مربوط به سطح سبز و وضعیت تولید محصولاتی همچون گندم، جو، برنج، ذرت و کلزا پیش از برداشت با دقت بیشتری در اختیار وزارت جهاد کشاورزی قرار گیرد.
وی خاطرنشان کرد: دسترسی به این اطلاعات کمک میکند وزارتخانه پیش از مواجهه با کمبود یا مازاد محصولات در بازار، وضعیت تولید را ارزیابی و برای مدیریت آن برنامهریزی کند. تحلیل تغییرات الگوی کشت و پشتیبانی از مدیریت منابع آب رئیس سازمان تات همچنین به ظرفیتهای مطالعاتی و تحلیلی مرکز در حوزه منابع آب و تغییرات اراضی کشاورزی اشاره کرد و گفت: از جمله مطالعات انجامشده، بررسی روند تغییرات سطح زیرکشت در حوضه زایندهرود از سال ۱۳۵۴ و تحلیل تحولات کشاورزی در استانهای مختلف است.
وی افزود: مطالعات مرتبط با دشت قزوین و پدیده فرونشست نیز در این مجموعه آغاز شده است و نتایج این بررسیها میتواند در شناخت ارتباط میان تغییرات الگوی کشت، وضعیت منابع آب و تحولات محیطی مورد استفاده قرار گیرد.



