خاک
برگزاری کارگاه آموزشی ، عملی و تئوری آمادهسازی بستر کشت گیاهان زینتی در هنرستان امام خمینی(ره)
با حمایت مرکز، کارگاه آموزشی «آمادهسازی بستر کشت گیاهان زینتی» بهصورت همزمان در بخشهای تئوری و عملی در هنرستان فنیوحرفهای و کاردانش امام خمینی(ره) برگزار شد. در بخش تئوری، هنرجویان با اهمیت آمادهسازی بستر، ویژگیهای خاک مناسب و نقش مواد آلی در رشد گیاه آشنا شدند. بخش عملی شامل الک کردن خاک، ترکیب آن با کود و انتقال به گلدانهای مخصوص بود که در قالب کار گروهی و کشت مشارکتی انجام شد. هادیزاده، کارشناس آب و خاک، به ترکیب مناسب خاک، کوکوپیت، پرلیت و کود دامی پوسیده برای ایجاد شرایط ایدهآل رشد ریشه و گلدهی اشاره کرد. این کارگاه زمینه ارتقای مهارتهای فنی هنرجویان و فراهمسازی نهالهای سالم و باکیفیت برای توسعه فضای سبز را بهصورت کاربردی فراهم آورد.
برگزاری دوره تخصصی کشاورزی حفاظتی هم زمان با روز جهانی خاک در شهرستان زابل
به مناسبت روز جهانی خاک، دوره آموزشی–ترویجی «کشاورزی حفاظتی» با حضور محققان معین مرکز، کارشناسان جهاد کشاورزی زابل و جمعی از کشاورزان در روستای محمدآباد هراتی برگزار شد. در این برنامه، حسن میر، محقق معین مرکز و مدرس دوره، خاک را سرمایهای غیرقابلجایگزین دانست و بر ضرورت اصلاح مدیریت اراضی و تغییر الگوهای کشت تأکید کرد. وی با معرفی کشاورزی حفاظتی بهعنوان رویکردی مورد تأیید سازمان FAO، سه اصل اساسی آن شامل حداقلخاکورزی، حفظ پوشش آلی و تنوع کشت را تشریح نمود. میر اجرای این روش را راهکاری مؤثر برای کاهش فرسایش، افزایش حاصلخیزی و کاهش مصرف کود و سم عنوان کرد و آن را زمینهساز توسعه پایدار کشاورزی در منطقه سیستان برشمرد
برگزاری دوره کشاورزی حفاظتی اصلاح خاک های شور و توسعه کشت های مکانیزه به مناسبت روز جهانی خاک در شهرستان هیرمند
به مناسبت روز جهانی خاک، دوره تخصصی «کشاورزی حفاظتی، اصلاح خاکهای شور و توسعه کشتهای مکانیزه» با حضور محققان معین مرکز، کارشناسان و جمعی از بهرهبرداران کشاورزی در شهرستان هیرمند برگزار شد. در این دوره، بر ضرورت استفاده از ادوات مکانیزه ویژه کشت مستقیم و کمخاکورزی تأکید شد؛ تجهیزاتی که با کاهش اختلال در خاک، نقش مهمی در جلوگیری از تخریب لایههای سطحی و کاهش فرسایش دارند. همچنین روشهای اصلاح خاکهای شور، مدیریت بهینه آبیاری و اهمیت مکانیزاسیون در افزایش بهرهوری زراعی مورد بررسی قرار گرفت. حسن میر، مدرس دوره، کشاورزی حفاظتی را راهکاری مؤثر برای افزایش تابآوری خاک، کاهش هزینههای تولید و پایداری کشاورزی در مناطق کمآب و شور همچون هیرمند دانست.
برگزاری دوره اهمیت خاک به مناسبت روز جهانی خاک در شهرستان زابل با تاکید بر نقش حیاتی خاک در امنیت غذایی و توسعه پایدار کشاورزی منطقه
به مناسبت روز جهانی خاک، دوره تخصصی «اهمیت خاک و مدیریت پایدار آن» با حضور کارشناسان، اعضای هیأت علمی و بهرهبرداران بخش کشاورزی و با تدریس محققان معین مرکز در شهرستان زابل برگزار شد. در این دوره، متخصصان حوزه خاکشناسی با تشریح نقش اساسی خاک در تولید غذا و سلامت زیستبومها، بر ضرورت حفاظت از این منبع حیاتی تأکید کردند. شرکتکنندگان با مباحثی همچون چرخه تشکیل خاک، فرآیندهای حاصلخیزی، نقش مواد آلی و عناصر غذایی، و اهمیت حفظ ساختمان خاک در پایداری تولید آشنا شدند. برگزاری این برنامه آموزشی گامی مؤثر در جهت ارتقای دانش عمومی درباره حفاظت خاک، افزایش بهرهوری تولیدات کشاورزی و توسعه کشاورزی پایدار در منطقه سیستان ارزیابی میشود.
برگزاری جلسه هم اندیشی مرکز با مدیریت آب و خاک جهاد کشاورزی استان (گامی به سوی کشاورزی پایدار)
نشست تخصصی هماندیشی «کشاورزی پایدار در حوزه آب و خاک» با حضور رئیس مرکز، اعضای هیأت علمی و مدیران سازمان جهاد کشاورزی استان سیستان و بلوچستان برگزار شد. در این نشست، بر همافزایی علمی و اجرایی در مدیریت منابع آب و خاک، ترویج فناوریهای زیرسطحی و اجرای طرحهای پایلوت تحقیقاتی تأکید شد. حاضران، تغییر اقلیم و کمبود منابع آبی را مهمترین چالش منطقه دانستند و خواستار تصمیمگیری مبتنی بر دادههای علمی و حرکت بهسوی الگوهای سازگار با اقلیم، از جمله توسعه دامداری و کشاورزی گلخانه ای شدند
نشست نخبگانی و هم اندیشی پیرامون الویت همکاری های مشترک در زمینه آب و خاک بین دانشکده آب و خاک زابل و مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی سیستان
نشست نخبگانی با حضور رئیس و اعضای هیات علمی دانشکده آب و خاک زابل و معاونین مرکز تحقیقات برگزار شد. در این نشست، ایدهها و دیدگاههای تخصصی درباره چالشها و مأموریتهای حوزه آب و خاک مطرح شد. کیخا، معاون پشتیبانی و برنامهریزی مرکز، ضمن ارائه گزارشی از مأموریتهای کلان موسسه و اولویتهای تحقیقاتی منطقه سیستان، بر ضرورت هماهنگی در اجرای پروژههای تحقیقاتی مشترک تأکید کرد. در پایان مقرر گردید جلسات تخصصی منطقهای در محورهای آبیاری، محصولات گلخانهای، سایبانها، فناوری داده و هوش مصنوعی، تولید علوفه هیدروپونیک و آموزش و ترویج برگزار و شیوهنامه همکاری مشترک تدوین شود تا زمینه آغاز فعالیتهای میدانی مشترک فراهم گردد.
برگزاری دوره آموزش کاربردی و عملی در حوزه بسترهای کاشت محصولات گلخانه ای در سیستان
دوره آموزشی «بسترهای کاشت محصولات گلخانهای» با حضور گلخانهداران منطقه در مجتمع گلخانهای ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی زهک برگزار شد. این دوره با هدف ارتقای دانش فنی بهرهبرداران و بهبود مدیریت تولید گلخانهای طراحی گردید. غلامعلی کیخا معاون برنامه ریزی و پشتیبانی مرکز و متخصص در حوزه خاک و آب به تشریح مباحثی همچون فرآوری اصولی کود دامی، آزمون خاک، مصرف صحیح کودهای مختلف، تنظیم PH آب و خاک و کاربرد مالچهای پلاستیکی پرداخت. همچنین محمود محمدقاسمی عضو هیات علمی مرکز، بسترسازی در گلخانه را عامل افزایش ۳۰ تا ۷۰ درصدی عملکرد دانست و بر ضرورت توجه ویژه به منابع آب و خاک تأکید کرد. در پایان نیز گلخانهداران پرسشهای تخصصی خود را مطرح کرده و پاسخهای علمی دریافت کردند.
همکاری مشترک و بررسی روند اجرای طرح های پژوهشی در دست اقدام بخش تحقیقات فنی و مهندسی با مدیریت آب و خاک جهاد کشاورزی
در راستای ارتقای بهرهوری کشاورزی و حفاظت از منابع طبیعی، نشستی مشترک با حضور رئیس مرکز اعضای هیأت علمی و مدیران آب و خاک سازمان جهاد کشاورزی استان برگزار شد. در این جلسه، اجرای طرحهای پژوهشی نوین در بخش فنی و مهندسی، راهکارهای مدیریت مؤثر منابع آب و خاک، و زمینههای همکاری بین نهادی مورد بررسی قرار گرفت. محمدرضا ناروئیراد، رئیس مرکز، با تأکید بر لزوم همافزایی بین نهادها گفت: «با همکاری مشترک میتوان نتایج بهتری برای کشاورزان و جامعه رقم زد.» این نشست، گامی مهم در جهت توسعه پایدار و ارتقاء تحقیقات کاربردی در حوزه آب و خاک استان بود.
برگزاری دوره آموزشی روش تهیه و تولید کمپوست خانگی در شهر علی اکبر
دوره آموزشی "روش تهیه و تولید کمپوست خانگی" با حضور اعضای هیأت علمی، محققان و کارشناسان مرکز تحقیقات منابع طبیعی، با استقبال گسترده زنان خانهدار در شهر علیاکبر برگزار شد. در این دوره، مجتبی گنجعلی رئیس بخش جنگل ها ،مراتع و آبخیزداری به تشریح روشهای تهیه کمپوست پرداخت و آن را راهکاری مؤثر در مدیریت پسماند و غنیسازی خاک دانست. همچنین، محمود محمد قاسمی مسئول بهره برداران بر نقش کمپوست در کاهش هزینههای خانوار و توسعه مشاغل خانگی تأکید کرد. حسن میر کارشناس خاک و آب نیز از تأثیر مثبت کمپوست بر افزایش حاصلخیزی خاک سخن گفت. این برنامه گامی مؤثر در راستای توسعه پایدار و ارتقاء آگاهی زیستمحیطی جامعه محلی تلقی میشود.

