آمادگی پژوهشکده آبزی‌پروری آبهای داخلی کشور برای بررسی آبزی‌پروری و شیلات در آب‌بندان‌های گیلان

وی گفت: این پژوهشکده در خصوص راهکارهای جلوگیری از بوی نامطبوع، پایداری صید و صید ورزشی در دریاچه شهدای خلیج فارس (چیتگر) تهران نیز مطالعاتی داشته است.

بورانی ادامه داد: در مورد دریاچه سد سیاه‌زاخ استان کردستان نیز بررسی‌های لیمنولوژیک انجام شد و این پهنه آبی از جنبه‌های مختلف زیستی، ماهی شناسی، ارائه راهکارهای اصولی برای حفظ محیط و رعایت اصول زیست محیطی و راهکارهای شیلاتی مورد مطالعه قرار گرفت.

پایش سالانه ذخایر ماهیان دریای خزر و ارائه راهکارهای مدیریتی

رئیس پژوهشکده آبزی پروری آبهای داخلی با اشاره به مطالعات ساحلی دریای خزر تصریح کرد: هر ساله هزاران قطعه ماهی مانند سفید، کفال، کپور از نظر زیست‌سنجی و بررسی‌های زیستی پایش می‌شوند تا در نهایت به بیومس ماهیان و حداکثر محصول قابل برداشت دست یابیم که این نتایج به سازمان شیلات ایران اعلام و راهکارهای مدیریتی در خصوص حفظ ذخایر و صید مسئولانه برای ماهیان استخوانی ارائه می‌شود.

وی افزود: در خصوص استانداردهای آلات و ادوات صید، زمان شروع و خاتمه صید و راهکارهای اصولی، همکاران به بخش اجرا (سازمان شیلات ایران)، تعاونی‌های پره و صنعت کیلکا ماهیان خدمات ارائه می‌دهند.

بورانی با اشاره به عوامل کاهنده ذخایر در دریای خزر گفت: صید غیرمجاز و بی رویه، استفاده از تورهای با چشمه غیراستاندارد، صید ماهیان مولد در فصل تخم ریزی و همچنین شکارچیان طبیعی از جمله عوامل کاهنده هستند، امیدواریم با تقویت یگان حفاظت شیلات، صید قاچاق و غیرمجاز کنترل شود.

وی افزود: در ترکیب صید کنونی، بیشترین صید مربوط به ماهیان سه تا پنج سال است، در حالی که بهتر است به سمت صید ماهیان چهار سال به بالا که دارای اندازه استاندارد هستند، حرکت کنیم.

رئیس پژوهشکده آبزی پروری آبهای داخلی افزود: جوامع فیتوپلانکتونی دریای خزر از نظر تنوع و تعداد کاهش یافته است، دمای آب نسبت به سال ۱۴۰۰ افزایش داشته، شوری آب نیز با افزایش همراه بوده، غلظت کروفیل و فسفر نیز با کاهش تراکم فیتوپلانکتون ها از ۲۳ به ۱۰ گونه رسیده است؛ تغییرات اقلیمی و ورود گونه های غیربومی نیز از دلایل اصلی این کاهش است.

بورانی با بیان اینکه کاهش صید کیلکا نشانه افت ذخایر و کاهش پایداری صید است، تصریح کرد: باید فشار صیادی را کاهش دهیم تا ذخایر دریای خزر طی چند سال به وضعیت باثبات برسد؛ به طور کلی تهدیدات اصلی جوامع آبزیان مخصوصا برای ماهیان رود کوچ شامل صید بیش از حد و غیرقانونی، تورهای غیرمجاز و استفاده از قلاب، آلودگی های نفتی و فاضلاب های شهری، کاهش تراز آب دریای خزر، تخریب زیستگاه های رودخانه ای، کاهش بارندگی و افزایش دما است.

وی با تاکید بر لزوم توجه به سهمیه مجاز و اجتناب از صید ماهیان زیر سن بلوغ، افزود: ضریب صید صیادی باید به زیر ۴۷ صدم در سال کاهش یابد و چشمه تور برای صید ماهیان استخوانی دریای خزر باید حداقل ۳۰ میلیمتر باشد تا از صید ماهیان نابالغ جلوگیری شود.

وی مدیریت مشارکتی، ممنوعیت صید در برخی مقاطع و بازسازی ذخایر را سه رکن اصلی حفاظت از ذخایر اعلام کرد و افزود: پره های صیادی باید ماهیان در معرض خطر انقراض مانند سس، سوف، سیم و ماش را در اختیار مراکز بازسازی قرار دهد تا بانک ژنی آنها حفظ شود؛ اگر یک تنفس ۲ ساله به دریا بدهیم به بازسازی ذخایر کمک خواهد کرد، به شرطی که دولت حقوق صیادان را در این دوره تامین کند.

افزایش تنوع گونه‌های پرورشی

وی با اشاره به کار روی غذای ماهی آمور و ماهی سفید برای ورود این ۲ گونه به صنعت آبزی پروری، گفت: یکی از اهداف ما افزایش تنوع گونه‌های پرورشی است، در حوزه بهداشت و بیماری‌ها نیز در صورت درخواست مزارع پرورشی، همکاران ما آماده همکاری با آنها بوده و در تعامل با سازمان دامپزشکی دستورالعمل‌های خاصی ارائه می‌دهند.

بورانی با بیان اینکه در زمینه تکثیر و تولید بچه‌ماهی سوف سفید و سوف حاجی طرخان نیز اقداماتی انجام شده است، گفت: تکثیر کپور تالابی درچند سال گذشته توسط محققین پژوهشکده آبزی پروری یکی دیگر از اقدامات موفقیت آمیز این پژوهشکده بوده است و در حال حاضر مرکز بازسازی ذخایر ماهیان استخوانی شهید انصاری رشت، هر ساله آن را تولید و در مکان طبیعی آن یعنی تالاب انزلی رهاسازی می‌کند.

وی ادامه داد: همچنین بیوتکنیک تکثیر اردک ماهی و پرورش ماهی سوف سفید نیز در دست است و در صورت تقاضا می توان در اختیار بخش خصوصی قرار داد.

بورانی با اشاره به تکثیر و پرورش ماهی آزاد با آب دریا و آب شیرین توسط این مرکز و مرکز تحقیقات ماهیان سردابی کشور گفت: نسل ششم ماهی آزاد تولید و به قفس‌های موجود در مازندران منتقل شده است ضمن اینکه بانک ۱۰ گونه شاخص از ریزجلبک‌های اقتصادی از جمله هماتو، دونالیلا، اسپیرولینا و کلرلا جهت استفاده در صنایع آبزی‌پروری، تولیدی و پژوهش‌های دانشگاهی، در آزمایشگاه ریزجلبک به‌صورت خالص حفظ و نگهداری می‌شود.